Branża metalowa – Jak optymalizacja pracy pozwoliła zlikwidować 3 zmianę
Problem:
Niska efektywność procesów produkcyjnych i operacji okołomaszynowych – konieczność pracy na 3 zmiany
Działanie:
Niska efektywność procesów produkcyjnych i operacji okołomaszynowych – konieczność pracy na 3 zmiany
Efekt
Wzrost efektywności produkcji – realizacja tej samej produkcji na 2 zmianach zamiast 3

Wprowadzenie
W wielu firmach produkcyjnych naturalną reakcją na rosnące zamówienia jest uruchamianie kolejnych zmian produkcyjnych. Często jednak nie wynika to z rzeczywistego braku mocy produkcyjnych, ale z niewystarczającej efektywności wykorzystania już posiadanych zasobów.
Jedna z firm z branży metalowej specjalizująca się w cięciu, gięciu oraz spawaniu elementów stalowych pracowała w systemie 3-zmianowym, aby realizować bieżące zamówienia klientów.
Po przeprowadzeniu projektu optymalizacyjnego okazało się, że problem nie leżał w wydajności samych maszyn, lecz w organizacji pracy wokół nich.
Dzięki zmianom w procesie firma była w stanie zlikwidować trzecią zmianę i utrzymać tę samą wielkość produkcji przy pracy na dwóch zmianach.
Wyzwanie
Firma posiadała nowoczesny park maszynowy obejmujący m.in.:
- lasery do cięcia blach
- prasy krawędziowe do gięcia
- stanowiska spawalnicze
Pomimo tego produkcja była realizowana w trybie 3 zmian, a zarząd firmy rozważał inwestycję w kolejne maszyny.
Po wstępnej analizie okazało się, że maszyny przez znaczną część czasu nie pracowały w sposób optymalny.
Najważniejsze wyzwania:
- Nieoptymalne wykorzystanie czasu pracy maszyn. Znaczna część czasu pracy była tracona na czynności okołomaszynowe zamiast na realną produkcję.
- Niska efektywność pracy wokół maszyn. Operatorzy spędzali dużo czasu na przygotowaniu materiału, szukaniu dokumentacji czy oczekiwaniu na transport elementów.
- Częste przestoje między operacjami. Produkcja była zatrzymywana z powodu braku przygotowanych półproduktów lub niewłaściwej kolejności zleceń.
- Brak standaryzacji pracy operatorów. Poszczególne zmiany wykonywały te same operacje w różny sposób, co powodowało różnice w wydajności.
Rozwiązanie
Celem projektu było maksymalne wykorzystanie potencjału istniejących maszyn poprzez poprawę organizacji pracy wokół nich.
1. Analiza wykorzystania maszyn
Pierwszym krokiem była szczegółowa analiza czasu pracy maszyn, obejmująca:
- czas realnej pracy produkcyjnej
- czas przygotowania produkcji
- przestoje
- czynności organizacyjne
Analiza pokazała, że maszyny pracowały efektywnie tylko przez część dostępnego czasu.
2. Optymalizacja operacji okołomaszynowych
Wdrożono zmiany w organizacji pracy wokół stanowisk produkcyjnych:
- przygotowanie materiału przed rozpoczęciem operacji
- lepszą organizację transportu między stanowiskami
- uporządkowanie dokumentacji produkcyjnej
- skrócenie czasu przygotowania zleceń
Dzięki temu operatorzy mogli znacznie więcej czasu poświęcać na faktyczną produkcję.
3. Standaryzacja pracy operatorów
Opracowano standardy pracy dla kluczowych operacji, obejmujące m.in.:
- sposób przygotowania stanowiska
- kolejność wykonywania czynności
- organizację miejsca pracy
Standaryzacja pozwoliła wyrównać wydajność pomiędzy zmianami.
4. Lepsze planowanie produkcji
Wprowadzono zmiany w planowaniu produkcji, które obejmowały:
- optymalną kolejność zleceń
- ograniczenie przezbrojeń
- stabilizację pracy kluczowych maszyn
Dzięki temu zmniejszono liczbę przestojów oraz nieplanowanych zatrzymań produkcji.
Efekty wdrożenia
Po wdrożeniu zmian firma osiągnęła znaczącą poprawę efektywności operacyjnej.
Najważniejsze efekty:
- Obniżenie kosztów operacyjnych. Redukcja jednej zmiany przełożyła się na niższe koszty pracy oraz łatwiejsze zarządzanie zespołem produkcyjnym.
- Wzrost wykorzystania maszyn. Dzięki poprawie organizacji pracy maszyny pracowały znacznie dłużej w trybie produkcyjnym.
- Zwiększenie wydajności produkcji. Produkcja została przyspieszona bez konieczności inwestowania w nowe urządzenia.
- Eliminacja trzeciej zmiany. Firma była w stanie utrzymać tę samą wielkość produkcji przy pracy na 2 zmianach zamiast 3.
Podsumowanie
W wielu firmach produkcyjnych problemem nie jest brak maszyn, lecz sposób ich wykorzystania.
Projekt pokazał, że optymalizacja operacji okołomaszynowych, standaryzacja pracy oraz lepsze planowanie produkcji mogą znacząco zwiększyć wydajność bez inwestycji w park maszynowy.
W tym przypadku pozwoliło to zlikwidować trzecią zmianę i utrzymać produkcję na tym samym poziomie przy pracy na dwóch zmianach, co przełożyło się na realne oszczędności dla firmy.